UNESCO Türkiye Millî Komisyonu
UNESCO Türkiye Millî Komisyonu

UNESCO Türkiye Millî Komisyonu

UNESCO Türkiye Millî Komisyonu

Sürdürülebilir Kalkınma 2030 Hedefleri

Eylül 2015 tarihinde gerçekleşen Birleşmiş Milletler Genel Kurulunun 70. Oturumunda Devlet Başkanları, Dünya Liderleri, Üst düzey BM temsilcileri ve sivil toplum bir araya gelmiş ve Sürdürülebilir Kalkınma Hedeflerini kabul etmişlerdir. UNESCO’nun aktif katılımıyla söz konusu hedefler amacı evrensel, iddialı, sürdürülebilir kalkınma gündemini inşa ederek “İnsanlar tarafında insanlar için” bir gündem oluşturulması hedeflenmiştir. Önümüzdeki 15 yıl içinde 3 önemli işi başarmak için 17 Küresel Hedef üzerinde uzlaşıldı. Aşırı yoksulluğu sona erdirmek; Eşitsizlik ve adaletsizlik ile mücadele; İklim değişikliğini düzeltme gibi ana hedefler belirlendi. 


Her türlü yoksulluğu her yerde bitirmek

1.1. 2030’a kadar, günlük 1.25 $’dan daha az gelirle yaşayan herkes için aşırı yoksulluğun her yerde tamamen bitirilmesi

1.2. 2030’a kadar, ulusal tanımlamalara göre, yoksulluğu her yönüyle yaşayan her yaştaki erkek, kadın ve çocuk sayısının en az yarıya indirilmesi

1.3. Ulusal şartlara uygun sosyal koruma sistemlerinin ve ölçülerinin, zemini de kapsayacak şekilde, herkes için uygulanması ve 2030’a kadar yoksul ve kırılgan kesimin önemli ölçüde kapsanmasının sağlanması

1.4. 2030’a kadar, özellikle yoksul ve kırılgan olan her kadın ve erkeğin, ekonomik kaynaklar, konusunda eşit haklara sahip olması ve bunun yanı sıra temel hizmetler, arazi ve diğer mülkiyet çeşitleri üzerinde kontrol, miras, doğal kaynaklar, uygun yeni teknolojiler ve mikrofinans dâhil olmak üzere mali hizmetler konusundaki haklara eşit erişimin sağlanması

1.5. 2030’a kadar yoksul ve kırılgan durumdakilerin dayanıklılığının oluşturulması ve onların iklimle ilgili şiddetli/olağanüstü olaylara ve diğer ekonomik, sosyal ve çevresel şoklara ve afetlere olan maruziyetlerinin ve kırılganlıklarının azaltılması

1.a. Başta En Az Gelişmiş Ülkeler (EAGÜ) olmak üzere, gelişmekte olan ülkeler için yeterli ve öngörülebilir araçlar geliştirmek ve yoksulluğun tüm yönleriyle bitirilmesine yönelik politika ve programlar uygulayabilmek için, geliştirilmiş kalkınma işbirliği de dâhil olmak üzere farklı kaynaklardan gelen mali imkânların seferber edilmesinin sağlanması

1.b. Yoksulluğu bitirecek eylemlere yönelik yatırımların hızlandırılması için, yoksullar ve cinsiyete duyarlı kalkınma stratejilerine dayalı ulusal, bölgesel ve uluslararası düzeyde sağlam politika çerçevelerinin oluşturulması

*Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/yoksulluga-son/   adresinden alıntılanmıştır. 


Açlığı bitirmek, gıda güvenliğini sağlamak, beslenme imkânlarını geliştirmek ve sürdürülebilir tarımı desteklemek


2.1 2030’a kadar açlığın bitirilmesi ve bebekler de dâhil olmak üzere zarar görmesi muhtemel kişiler ve yoksulları da kapsayacak şekilde tüm insanların yıl boyunca güvenli, besleyici ve yeterli gıdaya erişiminin sağlanması

2.2 Beş yaş altındaki çocukların aşırı zayıflıkları ve büyümesini engelleyen nedenlere ilişkin 2025’e kadar uluslararası düzeyde kabul edilmiş hedeflerin gerçekleşmesi de dâhil olmak üzere 2030’a kadar her türlü kötü beslenme şeklinin bitirilmesi ve gençlik çağındaki kızların, hamile ve emziren kadınların ve yaşlı insanların beslenme ihtiyaçlarının irdelenmesi

2.3 2030’a kadar araziye, diğer üretken kaynaklara ve girdilere, bilgiye, mali hizmetlere, pazara ve katma değer fırsatları ile tarım dışı istihdam yollarına eşit ve güvenli erişim yoluyla, küçük ölçekli gıda üreticilerinin, özellikle kadınların, yerli halkların, çiftçilerin, çobanların ve balıkçıların, gelirlerinin ikiye katlanması ve tarımsal üretkenliğin artırılması.

2.4 2030’a kadar sürdürülebilir gıda üretim sistemlerinin sağlanması ile verimliliği ve üretimi artıran, ekosistemlerin korunmasına yardımcı olan, iklim değişikliği, olağanüstü hava koşulları, kuraklık, sel ve diğer felaketlere uyum kapasitesini güçlendiren ve arazi ve toprak kalitesini artan bir şekilde iyileştiren dayanıklı ve esnek tarım uygulamalarının gerçekleştirilmesi

2.5 2020’ye kadar ulusal, bölgesel ve uluslararası düzeyde sağlıklı yönetilmiş ve çeşitlendirilmiş tohum ve bitki bankaları da içerecek şekilde, tohumların, kültür bitkilerinin, çiftlik ve evcil hayvanların ve onların yabani türlerinin genetik çeşitliliğinin korunması ve uluslararası kabul edildiği şekilde genetik kaynakların ve bağlantılı geleneksel birikimin kullanımından çıkan faydalara erişimin ve bu faydaların adil ve hakkaniyetli paylaşılmasının sağlanması

2.a Gelişmekte olan ülkelerin, özellikle en az gelişmiş ülkelerin, tarımsal üretim kapasitesini artırmak için, gelişmiş uluslararası işbirliği dahil olmak üzere kırsal altyapı, tarımsal araştırma ve yayın hizmetleri, teknoloji geliştirme ile bitki ve hayvan gen bankaları konularında, yatırımın artırılması

2.b Doha Kalkınma Gündemi direktifi ile uyumlu olacak şekilde, her türlü tarımsal ihracat sübvansiyonlarının ve eş değer etkisi ile tüm ihracat tedbirlerinin paralel olarak kaldırılmasını da içererek, dünya tarım pazarındaki ticaret kısıtlamalarının kaldırılması ve bozukluklarının düzeltilmesi

2.c Gıda ürün pazarlarının ve türevlerinin düzgün çalışmasını sağlamak için tedbirlerin alınması ve aşırı gıda fiyat volatilitesinin kontrol altına alınmasına yardımcı olmak için gıda rezervlerini de içerecek şekilde pazar bilgisine zamanında erişimin kolaylaştırılması

*Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/acligi-bitirmek/ adresinden  alıntılanmıştır.


İnsanların sağlıklı yaşamalarını ve herkesin her yaşta refahını sağlamak

3.1 2030’a kadar küresel anne ölüm oranının 100.000 canlı doğumda 70’in altına düşürülmesi

3.2 2030’a kadar yeni doğanların ve beş yaş altı çocukların engellenebilir ölümlerinin bitirilmesi

3.3 2030’a kadar AIDS, tüberküloz, sıtma ve ihmal edilmiş tropik hastalık salgınlarının bitirilmesi ve hepatit, su kaynaklı hastalıklar ve diğer bulaşıcı hastalıklarla mücadele edilmesi

3.4 2030’a kadar koruma ve tedavi yoluyla bulaşıcı olmayan hastalıklardan kaynaklanan erken ölümlerin üçte bir oranında azaltılması ile akıl sağlığı ve esenliğin desteklenmesi

3.5 Narkotik ilaç bağımlılığı ve alkolün zararlı kullanımı dâhil olmak üzere madde bağımlılığının engellenmesi ve tedavi edilmesinin güçlendirilmesi

3.6 2020’ye kadar trafik kazalarından kaynaklanan ölüm ve yaralanmaların yarıya indirilmesi

3.7 2030’a kadar aile planlaması, bilgi ile eğitim ve üreme sağlığının ulusal strateji ve programlara dâhil edilmesi dâhil olmak üzere cinsel ve üreme sağlığı bakım hizmetlerine evrensel erişimin sağlanması

3.8 Finansal risk koruması, kaliteli temel sağlık bakım hizmetlerine erişim ve herkes için güvenli, etkili, kaliteli ve uygun fiyatlı zaruri ilaç ve aşılara erişim de içerilecek şekilde genel sağlık sigortasının (GSS) oluşturulması

3.9 2030’a kadar tehlikeli kimyasallardan ve hava, su ve toprak kirliliği ve kontaminasyonundan kaynaklanan ölüm ve hastalıkların kayda değer miktarda azaltılması

3.a Tüm ülkelerde, uygun görüldüğü şekilde Tütün Kontrolü Çerçeve Sözleşmesi’nin uygulamasının güçlendirilmesi

3.b Öncelikli olarak gelişmekte olan ülkeleri etkileyen bulaşıcı ve bulaşıcı olmayan hastalıklar için ilaç ve aşıların araştırılmasının ve geliştirilmesinin desteklenmesi, halk sağlığının korunması ve özellikle herkesin ilaçlara erişimin sağlanması amacıyla gelişmekte olan ülkelerin Ticaretle Bağlantılı Fikri Mülkiyet Anlaşmasının tüm şartlarını kullanabilmesini onaylayan Doha Bildirisiyle uyumlu olacak şekilde satın alınabilir zaruri ilaç ve aşılara erişimin kolaylaştırılması

3.c Başta en az gelişmiş ülkeler ve gelişmekte olan küçük ada devletlerinde olmak üzere, gelişmekte olan ülkelerde sağlık finansmanının ve sağlık işgücünün işe alımı, gelişmesi, eğitimi ile idamesinin kayda değer miktarda artırılması

3.d Ülkelerin, özellikle gelişmekte olan ülkelerin, erken uyarı, risk azaltımı ve ulusal ve küresel sağlık risklerinin yönetimi konularındaki kapasitelerinin güçlendirilmesi

*Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/saglik-ve-refah/ adresinden alıntılanmıştır. 


Herkes için kapsayıcı ve hakkaniyetli eğitimi sağlamak ve herkese yaşam boyu eğitim imkânlarını teşvik etmek 

 

4.1 2030’a kadar ilgili ve etkili eğitim çıktılarına yol açacak şekilde, tüm çocukların ücretsiz, hakkaniyetli ve kaliteli ilk ve orta öğretimi tamamlamasının temin edilmesi

4.2 2030’a kadar ilköğretime hazır olabilmeleri için tüm çocukların kaliteli erken çocukluk gelişimi, bakımı ve okul öncesi eğitimine erişiminin sağlanması

4.3 2030’a kadar tüm erkek ve kadınların satın alınabilir ve kaliteli teknik, mesleki ve üniversiteler de dâhil olmak üzere üçüncül eğitime eşit erişiminin temin edilmesi

4.4 2030’a kadar istihdam, insana yakışır işler ve girişimcilik için teknik ve mesleki yetenekler de dâhil olmak üzere gerekli yeteneklere sahip genç ve yetişkin sayısının büyük oranda artırılması

4.5 2030’a kadar eğitimdeki cinsiyet eşitsizliklerinin son verilmesi ve özürlü insanlar, yerli insanlar ve savunmasız durumdaki çocuklar da dâhil olmak üzere savunmasız herkesin her seviyede öğretime ve mesleki eğitime eşit erişiminin temin edilmesi

4.6 2030’a kadar tüm gençlerin ve hem erkek hem kadın yetişkinlerin büyük bir miktarının okur-yazarlık ve matematiği yapabilmesinin sağlanması

4.7 2030’a kadar diğer konuların yanı sıra, sürdürülebilir kalkınma ve sürdürülebilir yaşam tarzları için eğitim, insan hakları, cinsiyet eşitliği, barışçıl ve şiddete başvurmayan kültürün yaygınlaştırılması, dünya vatandaşlığı ve kültürel çeşitliliğin değerinin bilinmesi ile kültürün sürdürülebilir kalkınmaya olan katkısı da dâhil olmak üzere, herkesin sürdürülebilir kalkınmanın yaygınlaşması için gerekli bilgi ve yetenekleri elde etmesinin temin edilmesi

4.a Çocuk, engelli ve cinsiyet duyarlı eğitim tesislerinin inşa edilmesi ve geliştirilmesi ile herkese güvenli, şiddete başvurmayan, kapsayıcı ve etkili öğrenim çevrelerinin sağlanması

4.b 2020’ye kadar en az gelişmiş ülkelerin, küçük ada devletlerinin ve Afrika ülkelerinin yükseköğrenime kaydolması maksadıyla, gelişmiş ve diğer gelişmekte olan ülkelerde yer alan mesleki eğitim, BİT, teknik, mühendislik ve bilimsel programlar da dâhil olmak üzere, burslu öğrenim sayısının ciddi miktarda artırılması

4.c 2030’a kadar özellikle en az gelişmiş ülkeler ve küçük ada devletlerinde olmak üzere tüm gelişmekte olan ülkelerde, öğretmen eğitimi için uluslararası işbirliği yolu da dâhil olmak üzere nitelikli öğretmen arzının büyük oranda artırılması

*Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/herkes-icin-kapsayici-ve-hakkaniyetli-egitim/ adresinden alıntılanmıştır. 


Toplumsal cinsiyet eşitliğini sağlamak ve kadınların ve kız çocuklarının toplumsal konumlarını güçlendirmek

5.1 Her yerde tüm kadın ve kızlara karşı ayrımcılığın bitirilmesi

5.2 Kadın kaçakçılığı, cinsel ve diğer istismar türleri de dâhil olmak üzere tüm kadın ve kızlara yönelik gerek kamusal gerek özel alanlarda, her türlü şiddetin bitirilmesi

5.3 Çocuk, erken ve zorlama evlilik ve kadın sünneti gibi tüm zararlı uygulamaların bitirilmesi

5.4 Kamu hizmetlerinin, altyapının ve sosyal koruma politikalarının sağlanması ve ulusal şartlara uygunluk durumunda ev ve aile içerisinde sorumluklarının paylaşımının teşvik edilmesi yollarıyla ücretsiz bakım ve ev işlerinin tanınması ve değerinin bilinmesi

5.5 Kadınların, politik, ekonomik ve sosyal yaşamda her düzey karar alma mekanizmasına tam ve etkili katılımı ve liderlik için eşit fırsatların temin edilmesi

5.6 Uluslararası Nüfus ve Kalkınma Konferansı’nın Eylem Planı’yla ve Pekin Eylem Platformu’yla ve bu konferansların sonuç dokümanları çerçevesinde mutabık kalınan şekilde cinsel ve üreme sağlığına ve üreme haklarına evrensel erişimin sağlanması

5.a Kadınlara ekonomik kaynaklar konusunda eşit haklar verilmesi için reformlar yapılması ve bununla birlikte ulusal yasalarla uyumlu olacak şekilde mülkiyet ve arazi ve diğer mülk çeşitleri üzerinde kontrol, mali hizmetler, miras ve doğal kaynaklara erişimin taahhüt edilmesi

5.b Kadınların güçlenmesinin desteklenmesi için etkinleştirici teknolojilerin, özellikle bilgi ve iletişim teknolojilerinin, kullanımınının iyileştirilmesi

5.c Cinsiyet eşitliğinin desteklenmesi ile kadınların ve kızların her seviyede güçlendirilmesi için sağlam politikaların ve uygulanabilir yasaların hayata geçirilmesi ve kuvvetlendirilme

*Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/cinsiyet-esitligini-saglamak/ adresinden alıntılanmıştır. 


Herkes için su ve kanalizasyon hizmetlerinin ulaşılabilirliğini ve sürdürülebilir yönetimini sağlamak 

6.1 2030’a kadar herkes için güvenli ve satın alınabilir içme suyuna evrensel ve adil erişimin elde edilmesi

6.2 2030’a kadar kadınlar ile kızların ve savunmasız durumda olanların ihtiyaçlarına özel ilgi göstererek, herkes için yeterli ve adil kanalizasyon hizmetine ve hijyene erişimin elde edilmesi ve açık alana dışkılamanın sona erdirilmesi

6.3 2030’a kadar su kalitesinin, kirliliğin azaltılması, zararlı kimyasalların ve maddelerin boşaltımının bitirilmesi ve salınımını en aza indirilmesi, arıtılmayan atık su oranının yarıya düşürülmesi ve geri dönüşümün ve güvenli geri kazanımın dünya çapında kaydadeğer miktarda arıtılarak iyileştirilmesi

6.4 2030’a kadar her sektörde su kullanımı verimliliğinin artırılması ve su kısıtının dikkate alınması için tatlı suyun sürdürülebilir çıkarılması ve tedarik edilmesinin sağlanması ve su kısıtından mağdur olan insan sayısının kaydadeğer miktarda azaltılması

6.5 2030’a kadar uygun olduğu durumlarda sınırötesi işbirliği dâhil olmak üzere her düzeyde entegre su kaynakları yönetiminin uygulanması

6.6 2020’ye kadar dağlar, ormanlar, sulak alanlar, nehirler, akiferler ve göller de dâhil olmak üzere suyla ilgili ekosistemlerin korunması ve restore edilmesi

6.a 2030’a kadar, gelişmekte olan ülkelerde su toplama, desalinasyon, su verimliliği, atıksu arıtma, geri kazanma ve geri kullanma teknolojilerini de içerecek şekilde su ve kanalizasyon ile ilgili eylemler ve programlar konusunda uluslararası işbirliğinin ve kapasite artırma desteğinin genişletilmesi

6.b Su ve kanalizasyon yönetiminin iyileştirilmesi için yerel yönetimlerin katılımının desteklenmesi ve kuvvetlendirilmesi

*Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/herkes-icin-su-ve-kanalizasyon-hizmetlerinin-ulasilabilirligi/ adresinden alıntılanmıştır. 


Herkes için erişilebilir, güvenilir, sürdürülebilir ve modern enerji sağlamak

7.1 2030’a kadar erişilebilir, güvenilir ve çağdaş enerji hizmetlerine evrensel erişimin sağlanması

7.2 2030’a kadar yenilenebilir enerjinin küresel enerji dağılımındaki payının kaydadeğer miktarda artırılması

7.3 2030’a kadar enerji verimliliğindeki küresel iyileşme hızının iki katına çıkarılması

7.a 2030’a kadar yenilenebilir enerji, enerji verimliliği ve ileri ve daha temiz fosil yakıt teknolojilerini de içerecek şekilde temiz enerji araştırmaları ve teknolojilerine erişimi kolaylaştırmak için uluslararası işbirliğinin geliştirilmesi ve enerji altyapısı ve temiz enerji teknolojileri yatırımlarının desteklenmesi

7.b 2030’a kadar tüm gelişmekte olan ülkelerde, özellikle en az gelişmiş ülkelerde ve gelişmekte olan küçük ada devletlerinde, herkese çağdaş ve sürdürülebilir enerji hizmetleri sağlamak için altyapının geliştirilmesi ve teknolojinin yükseltilmesi

*Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/herkes-icin-surdurulebilir-ve-cagdas-enerjiye-erisimi-saglamak/ adresinden alıntılanmıştır. 


Sürdürülebilir ve kapsayıcı ekonomik kalkınmayı sağlamak, tam ve üretken istihdamı ve insan onuruna yakışır işleri yaygınlaştırmak  

8.1 Ulusal koşullara uygun olacak şekilde kişi başına düşen ekonomik büyümenin, özellikle en az gelişmiş ülkelerde yıllık en az %7 GSYH büyüme olacak şekilde, sürekli hale getirilmesi

8.2 Çeşitlendirme, teknoloji yükseltme ve yenilikçilik yollarıyla, yüksek katma değerli ve yoğun işgücü gerektiren sektörlere odaklanarak, daha yüksek seviyelerde üretkenliğe ulaşılması

8.3 Üretken faaliyetler, insana yakışan iş oluşumu, girişimcilik, yaratıcılık ve yenilikçiliği destekleyen kalkınma odaklı politikaların yaygınlaştırılması ve mikro, küçük ve orta ölçekli işletmelerin kurulması ve büyümesinin, mali hizmetlere erişim yolunu da kapsayacak şekilde teşvik edilmesi

8.4 2030’a doğru tüketim ve üretimde küresel kaynak verimliliğinin artan biçimde iyileştirilmesi ve gelişmiş ülkelerin önderliğinde, sürdürülebilir üretim ve tüketim 10 yıllık çerçeve programlarıyla da uyumlu olacak şekilde, ekonomik büyümenin çevresel bozunmadan ayrıştırılması için çaba gösterilmesi

8.5 2030’a kadar gençleri ve engelli insanları da içerecek şekilde tüm erkek ve kadınlar için tam ve üretken istihdam ve insana yakışır işlere ve eşit değerde işe eşit ücrete ulaşılması

8.6 2020’ye kadar çalışmayan, öğrenim görmeyen veya eğitilmeyen genç oranının kaydadeğer miktarda azaltılması

8.7 Çocuk işçiliğinin en kötü biçimlerinin bitirilmesi ve yasaklanmasının güvenceye alınması için acil ve etkili tedbirlerin alınması, zorla çalıştırmanın yok edilmesi ve 2025’e kadar çocuklara askerlik yaptırılması dâhil olmak üzere her türlü çocuk işçiliğinin sona erdirilmesi

8.8 İşçi haklarının korunması ve özellikle kadın göçmen işçiler ve riskli işlerde çalışanlar olmak üzere tüm çalışanlar için güvenli ve emniyetli iş ortamlarının yaygınlaştırılması

8.9 2030’a kadar istihdam yaratan ve yerel kültür ve ürünleri teşvik eden sürdürülebilir turizme yönelik politikaların planlanması ve uygulanması

8.10 Bankacılık ile sigorta ve mali hizmetleri herkesi kapsayacak şekilde genişletmek için ulusal finansal kurumların kapasitelerinin güçlendirilmesi

8.a Gelişmekte olan ülkeler, özellikle EAGÜ’ler için, EAGÜ’lere Yönelik Gelişmiş Entegre Çerçeve kapsamını da içerecek şekilde, Ticaret için Yardım desteklerinin artırılması

8.b 2020’ye kadar genç istihdamı için küresel bir stratejinin geliştirilmesi ve işlevsel hale getirilmesi ve Uluslararası Çalışma Örgütü Küresel İş Paktı’nın uygulanması

*Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/surdurulebilir-ekonomik-buyumeyi-tam-ve-uretken-istihdami-ve-insana-yakisir-isleri-yayginlastirmak/  adresinden alıntılanmıştır. 


Dayanıklı altyapılar inşa etmek, sürdürülebilir ve kapsayıcı sanayileşmeyi yaygınlaştırmak ve yenilikçiliği teşvik etmek

9.1 Herkes için adil ve satın alınabilir erişim odağıyla, ekonomik kalkınma ve insan refahını desteklemek için, bölgesel ve sınır ötesi altyapıyı da içerecek şekilde, kaliteli, güvenilir, sürdürülebilir ve dayanıklı altyapıların geliştirilmesi

9.2 Kapsayıcı ve sürdürülebilir sanayileşmenin yaygınlaştırılması ve 2030’a kadar ulusal koşullarla uyumlu olacak şekilde sanayileşmenin istihdam ve GSYH içindeki payının kayda değer miktarda artırılması ve EAGÜ’lerde iki katına çıkarılması

9.3 Özellikle gelişmekte olan ülkelerde küçük ölçekli endüstriyel ve diğer işletmelerin, uygun koşullu kredilere ve değer zincirleri ve pazarlara entegrasyonunu da içerecek şekilde mali hizmetlere erişiminin artırılması

9.4 2030’a kadar her ülkenin kendi göreceli kabiliyetleri çerçevesinde artan kaynak kullanım verimliliği ile temiz ve çevreye duyarlı teknolojiler ve endüstriyel süreçlerin daha fazla benimsenmesi yollarıyla sürdürülebilir altyapının geliştirmesi ve sanayinin iyileştirmesi

9.5 Bilimsel araştırmanın geliştirilmesi, tüm ülkelerde, özellikle gelişmekte olan ülkelerde, 2030’a kadar yenilikçiliğin desteklenmesi ve Ar&Ge alanında çalışan sayısının milyon insanda büyük oranda artırılması ve kamu ve özel Ar&Ge harcamalarının artırılmasını da içerecek şekilde sanayi sektörlerinin teknolojik kapasitelerinin yükseltilmesi

9.a Afrika ülkelerine, en az gelişmiş ülkelere, karayla çevrili gelişmekte olan ülkelere ve gelişmekte olan küçük ada devletlerine geliştirilmiş mali, teknolojik ve teknik destek sağlama yoluylasürdürülebilir ve dayanıklı altyapı geliştirmenin kolaylaştırılması

9.b Gelişmekte olan ülkelerde endüstriyel çeşitlilik ve ticari mallara katma değer yaratılmasına elverişli politika ortamını oluşturmak dâhil olmak üzere yurt içi teknoloji geliştirme, araştırma ve yenilikçiliğin desteklenmesi

9.c BİT’e erişimin kaydadeğer miktarda artırılması ve 2020’ye kadar EAGÜ’lerde evrensel ve satın alınabilir internete erişimin sağlanması için çaba gösterilmesi

* Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/surdurulebilir-sanayilesmeyi-yayginlastirmak-ve-yenilikciligi-gelistirmek/ adresinden alıntılanmıştır. 


Hedef 10: Ülkelerin içinde ve arasında bulunan eşitsizlikleri azaltmak

10.1 2030’a kadar nüfusun en alt %40’lık kesiminin gelirinin ulusal ortalamadan daha fazla oranda büyümesinin artan dereceyle başarılması ve sürekli hale getirilmesi

10.2 2030’a kadar yaş, cinsiyet, engel, ırk, etnik köken, soy, din veya ekonomik veya başka bir durumuna bakılmaksızın herkesin sosyal, ekonomik ve politik içermesinin sağlanması ve desteklenmesi

10.3 Ayrımcılığa yol açan yasaların, politikaların ve uygulamaların bitirilmesi ve bu bağlamda uygun yasaların, politikaların ve eylemlerin yaygınlaştırılması yollarını da içerecek şekilde fırsat eşitliğinin temin edilmesi ve sonuçların eşitsizliğinin azaltılması

10.4 Özellikle mali, maaş ve sosyal korunma politikaları olmak üzere politikaların benimsenmesi ve zaman içerisinde daha fazla eşitliğin sağlanması

10.5 Küresel finansal pazarlar ve kurumların mevzuatının ve izlenmesinin geliştirilmesi ve bu tarz düzenlemelerin uygulamasının güçlendirilmesi

10.6 Daha etkili, güvenilir, hesap verebilir ve meşru kurumlar sağlamak için küresel uluslararası ekonomik ve finansal kurumların karar verme süreçlerinde gelişmekte olan ülkelerin daha güçlü temsilinin ve söz hakkının temin edilmesi

10.7 Planlı ve iyi yönetilen göç politikalarının uygulanması dâhil olmak üzere, insanların muntazam, güvenli, düzenli ve sorumlu bir biçimde göç etmesi ve hareketliliğinin sağlanması

10.a DTÖ anlaşmalarıyla uyumlu olacak şekilde, gelişmekte olan ülkeler, özellikle en az gelişmiş ülkeler için özel ve farklılaştırılmış muamele prensibinin uygulanması

10.b Afrika ülkeleri, gelişmekte olan küçük ada devletleri ve karayla çevrili gelişmekte olan ülkeler gibi ihtiyacın en fazla olduğu en az gelişmiş ülkelerde, ulusal plan ve programlarıyla uyumlu olacak şekilde, doğrudan yabancı yatırımları da içermek üzere resmi kalkınma yardımlarının ve finansal akımların teşvik edilmesi

10.c 2030’a kadar göçmen işçi dövizi havale işlem bedellerinin %3’ün daha altına düşmesi ve maliyeti %5’ten daha yüksek işçi dövizi havalelerinin sona erdirilmesi

*Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/ulkelerin-icinde-ve-arasinda-bulunan-esitsizlikleri-azaltmak/ adresinden alıntılanmıştır. 


Şehirleri ve yerleşim yerlerini kapsayıcı, güvenli, güçlü ve sürdürülebilir hale getirmek 

11.1 2030’a kadar herkesin yeterli, güvenli ve satın alınabilir konut ve temel hizmetlere erişiminin sağlanması ve gecekonduların iyileştirilmesi

11.2 2030’a kadar zarar görebilirliği yüksek olanlar, kadınlar, çocuklar, engelli insanlar ve yaşlıların ihtiyaçları dikkate alınarak, başta toplu taşımanın genişletilmesiyle yol güvenliğinin artırılması olmak üzere herkes güvenli, satın alınabilir, erişilebilir ve sürdürülebilir ulaşım sistemlerinin sağlanması "

11.3 2030’a kadar her ülkede katılımcı, bütünleşik ve sürdürülebilir yerleşim yerlerinin planlanması ve yönetimi için kapasitesinin geliştirilmesi ile kapsayıcı ve sürdürülebilir kentleşmenin sağlanması

11.4 Dünya’nın kültürel ve doğal mirasını korumak ve sahip çıkmak için çalışmaları desteklemek

11.5 2030’a kadar, zarar görülebilirliği yüksek insanlar ve yoksulları korumaya odaklanarak, su kaynaklı afetler de dâhil olmak üzere afetlerden kaynaklanan ölümlerin ve etkilenen insan sayısının kaydadeğer miktarda azaltılması ve ekonomik kayıpların GSYH içerisindeki oranının büyük oranda düşürülmesi

11.6 2030’a kadar hava kalitesi ile kentsel ve diğer atıkların yönetimi dâhil olmak üzere şehirlerin kişi başına düşen olumsuz çevresel etkilerinin düşürülmesi

11.7 2030’a özellikle kadın ve çocuklar, yaşlı insanlar ve engelli insanlar için, güvenli, kapsayıcı ve erişilebilir yeşil ve herkese açık alanlara evrensel erişimin sağlanması

11.a Ulusal ve bölgesel kalkınma planlama faaliyetlerini kuvvetlendirerek, kent, kent çevresi ve kırsal alanlar arasındaki olumlu ekonomik, sosyal ve çevresel bağlantıların desteklenmesi

11.b 2020’ye kadar, kapsayıcılığı, kaynak verimliliğini, iklim değişikliğine karşı emisyon azaltımını ve uyumu ve afetlere karşı dayanıklılığı dikkate alan; yeni hazırlanacak olan Hyogo Çerçevesi ve her düzeyde bütüncül afet risk yönetimiyle uyumlu entegre politika ve planları benimseyen, geliştiren ve uygulayan şehir ve yerleşim yeri sayısının ciddi miktarda artırılması 11.c, Yerel malzemeler kullanılarak, sürdürülebilir ve dayanıklı binaların inşası için, en az gelişmiş ülkelerin finansal ve teknik yardımları da içerecek şekilde desteklenmesi

*Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/sehirleri-ve-yerlesim-yerlerini-kapsayici-guvenli-dayanikli-ve-surdurulebilir-hale-getirmek/ adresinden alıntılanmıştır. 


Sürdürülebilir tüketim ve üretim modellerini temin etmek 

12.1 Gelişmiş ülkelerin önderliğinde, gelişmekte olan ülkelerin gelişmesi ve kapasitelerini göz önünde bulundurarak, her ülkenin harekete geçmesiyle sürdürülebilir tüketim ve üretim modellerine yönelik 10 yıllık program çerçevesinin (10YPÇ) uygulanması

12.2 2030'a kadar doğal kaynakların sürdürülebilir yönetiminin ve verimli kullanımının sağlanması

12.3 2030’a kadar perakende ve tüketici satış seviyesinde kişi başına düşen küresel yiyecek israfının yarıya düşürülmesi ve hasat sonrası kayıpları da dâhil olmak üzere, üretim ve tedarik zinciri faaliyetleri sürecinde yiyecek kayıplarının azaltılması

12.4 2020’ye kadar kabul edilmiş uluslararası çerçevelerle uyumlu olacak şekilde kimyasalların ve tüm atıkların yaşam döngüsü boyunca çevreye duyarlı yönetiminin sağlanması ile insan sağlığına ve çevreye olan zararlı etkilerinin en aza indirilebilmesi için bu atıkların havaya, suya ve toprağa salınımının kaydadeğer miktarda azaltılması

12.5 2030’a kadar engelleme, azaltma, geri kazanım ve geri kullanım yollarıyla atık oluşumunun kaydadeğer miktarda azaltılması

12.6 Başta büyük ve uluslararası şirketler olmak üzere, firmaların sürdürülebilir uygulamaları benimsemeleri ve raporlama döngülerine sürdürülebilirlik bilgilerini eklemeleri için özendirilmesi

12.7 Ulusal politikalar ve önceliklerle uyumlu olacak şekilde sürdürülebilir kamu alımlarının teşvik edilmesi

12.8 2030’a kadar her yerdeki insanların sürdürülebilir kalkınma ve doğayla uyumlu yaşam tarzları hakkında gerekli bilgilere ve farkındalığa sahip olmalarının temin edilmesi

12.a Gelişmekte olan ülkelerin daha sürdürülebilir tüketim ve üretim modellerine geçmesi için bilimsel ve teknolojik kapasitelerini geliştirmeleri için desteklenmeleri

12.b 2030’a kadar istihdam yaratan ve yerel kültür ve ürünleri teşvik eden sürdürülebilir turizm için sürdürülebilir kalkınma etkilerini izleyebilmek için araçlar geliştirilmesi ve uygulanması

12.c Gelişmekte olan ülkelerin özel koşulları ve ihtiyaçlarını göz önüne alarak ve yoksul ve etkilenen zümreleri koruyan bir yaklaşım göstererek bu ülkeler üzerinde olabilecek tüm olumsuz etkileri en aza indirerek, vergilendirmenin yeniden yapılandırılması ve çevresel etkileri olan zararlı sübvansiyonların var olduğu yerde aşama aşama bitirilmesi dahil olmak üzere, ulusal koşullara uygun olarak, piyasa aksaklıklarının kaldırılmasıyla müsrif tüketimi teşvik eden verimsiz fosil yakıt sübvansiyonlarının rasyonelleştirilmesi
 
*Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/surdurulebilir-tuketim-ve-uretim-modellerini-temin-etmek/ adresinden alıntılanmıştır. 


Hedef 13: İklim değişikliği ve etkileri ile mücadele etmek için acil olarak harekete geçmek 

13.1 Tüm ülkelerde iklim değişikliğiyle ilgili tehlikelere ve doğal afetlere karşı dayanıklılık ve uyum kapasitesinin artırılması

13.2 İklim değişikliği ile ilgili emisyon azaltımı ve uyum önlemlerinin ulusal politikalara, stratejilere ve planlamaya dâhil edilmesi

13.3 İklim değişikliği ile ilgili emisyon azaltımı, uyum, olası etkilerin azaltımı ve erken uyarı konularında eğitimin, farkındalık geliştirme ile bireysel ve kurumsal kapasitenin iyileştirilmesi

13.a Makul azaltım tedbirleri ve uygulamada şeffaflık bağlamında gelişmekte olan ülkelerin ihtiyaçlarını karşılamak için 2020’ye kadar BMİDÇS altında özellikle gelişmiş ülkelerce verilen yıllık 100 milyar ABD Doları ortak taahhüdün yerine getirilmesi ve Yeşil İklim Fonu’nun sermaye olarak tahsis edilmesi yoluyla bir an önce işler duruma getirilmesi

13.b En az gelişmiş ülkelerde, kadınlar, gençler ile yerel ve azınlıkta kalmış topluluklara ağırlık verilerek iklim değişikliği ile ilgili planlama ve yönetim kapasitesinin artırılması için yeni yöntemlerin teşvik edilmesi

*Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/iklim-degisikligi-ve-etkileri-ile-mucadele-etmek-icin-acil-olarak-harekete-gecmek/ adresinden alıntılanmıştır. 


Sürdürülebilir kalkınma için okyanusları, denizleri ve deniz kaynaklarını muhafaza etmek ve sürdürülebilir şekilde kullanmak

14.1 2025’e kadar deniz atıkları ve besin maddesi kirliliğini de içerecek şekilde özellikle kara kaynaklı eylemlerden kaynaklanan her türlü deniz kirliliğinin engellenmesi ve kaydadeğer miktarda azaltılması

14.2 2020’ye kadar, önemli derecedeki olumsuz etkilerden kaçınmak için, deniz ve kıyı ekosistemlerinin dayanıklılığını artırmayı da içerecek şekilde sürdürülebilir bir şekilde kullanılması ve korunması ile sağlıklı ve üretken okyanusları elde etmek maksadıyla bu ekosistemlerin yenilenmesi için harekete geçilmesi

14.3 Her düzeyde bilimsel işbirliği yolunu da içerecek şekilde okyanus asitlenmesinin irdelenmesi ve en aza indirilmesi

14.4 2020’ye kadar balık stoklarının, uygun en kısa zamanda biyolojik karakteristiklerine göre belirlenen maksimum sürdürülebilir ürünü sağlayabilmesi için gerekli seviyelere gelebilmesi maksadıyla; mahsul toplamanın etkili bir şekilde düzenlenmesi, aşırı avlanma, yasadışı, kayıtdışı ve kuraldışı (YKK) balıkçılığın ve tahripkâr balıkçılık uygulamalarının bitirilmesi ve bilimsel temelli yönetim planlarının uygulanması

14.5 2020’ye kadar ulusal ve uluslararası yasalarla ve mevcut en iyi bilimsel bilgiyle uyumlu olacak şekilde kıyı ve deniz alanlarının en az %10’unun muhafaza edilmesi

14.6 2020’ye kadar, gelişmekte olan ve en az gelişmiş ülkeler için uygun, etkili ve farklılaştırılmış muamelenin DTÖ sübvansiyon müzakerelerinin çok önemli bir parçası olması gerektiğini onaylayarak, kapasite aşımı ve aşırı avlanmayı destekleyen belli başlı balıkçılık sübvansiyonlarının yasaklanması, YKK balıkçılığa iştirak eden sübvansiyonların sona erdirilmesi ve bu tarz yeni sübvansiyonların sunulmasından kaçınılması

14.7 2030’a kadar küçük ada devletlerinin ve en az gelişmiş ülkelerin, balıkçılığın, su ürünleri ve turizmin sürdürülebilir yönetimi yolunu da içermek üzere su kaynaklarının sürdürülebilir kullanımından aldıkları ekonomik faydanın artırılması

14.a Okyanus sağlığının iyileştirilmesi ve gelişmekte olan ülkelerin, özellikle küçük ada devletleri ve en az gelişmiş ülkelerin kalkınmasına deniz biyolojik çeşitliliğinin katkısının artırılması amacıyla Deniz Teknolojisi Transferine İlişkin Hükümetler arası Oşinografi Komisyonu Kriterleri ve Rehberleri doğrultusunda bilimsel bilginin artırılması, araştırma kapasitesinin geliştirilmesi ve deniz teknolojilerinin transfer edilmesi

14.b Küçük ölçekli olta balıkçılarının deniz kaynakları ve pazarlarına erişiminin sağlanması

14.c "İstediğimiz Gelecek" belgesinin 158. paragrafında da belirtildiği gibi okyanusların ve kaynaklarının muhafazası ve sürdürülebilir kullanımı konusunda yasal çerçeveyi belirleyen BMDHS'de yansıtıldığı şekilde okyanusların ve kaynaklarının sürdürülebilir kullanımının ve muhafazasının güçlendirilmesi

*Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/surdurulebilir-kalkinma-icin-okyanuslari-denizleri-ve-deniz-kaynaklarini-muhafaza-etmek-ve-surdurulebilir-kullanmak/ adresinden alıntılanmıştır. 


Karasal ekosistemleri korumak, yenilemek ve sürdürülebilir kullanımını teşvik etmek, ormanları sürdürülebilir yönetmek, çölleşmeyle mücadele etmek, toprakların verimlilik kaybını durdurmak ve tersine çevirmek ve biyoçeşitlik kaybını durdurmak

15.1 2020’ye kadar, uluslararası anlaşmaların getirdiği yükümlülükler doğrultusunda, özellikle ormanlar, sulak alanlar, dağlar ve kurak alanlar olmak üzere, kara ve iç tatlı su ekosistemlerinin ve bunların hizmetlerinin korunması, restore edilmesi ve sürdürülebilir kullanılması

15.2 2020’ye kadar, her türlü ormanın sürdürülebilir yönetiminin uygulanmasının teşvik edilmesi, ormansızlaştırmanın durdurulması, ormansızlaşmış arazilerin restore edilmesi ve ormanlaştırma ve yeniden ağaçlandırmanın küresel olarak ciddi miktarda artırılması

15.3 2020’ye kadar, çölleşmeyle mücadele edilmesi, çölleşmeden, kuraklıktan ve sellerden etkilenen yerleri de içermek üzere bozulmuş kara ve toprakların yenilenmesi ve arazi-kaybından kurtulmuş bir dünyaya ulaşmak için çaba gösterilmesi

15.4 2030’a kadar dağ ekosistemlerinin, sürdürülebilir kalkınma için vazgeçilmez olan faydalarını sağlama kapasitesini geliştirmek için, biyolojik çeşitliliği de içerecek şekilde, muhafazasının sağlanması

15.5 Doğal habitatların bozunmasının azalması için acil ve kaydadeğer tedbirlerin alınması, biyoçeşitlilik kaybının durdurulması ve 2020’ye kadar tehdit altındaki türlerin korunması ve tamamen yok olmasının engellenmesi

15.6 Genetik kaynakların kullanımından ortaya çıkan faydaların adil ve hakkaniyetli paylaşımının sağlanması ve genetik kaynaklara uygun erişimin yaygınlaştırılması

15.7 Bitki ve hayvanların korunan türlerinin kaçırılmasının ve kaçak avlanılmasının sona erdirilmesi için acil tedbirlerin alınması ve yasadışı yollardan elde edilen yaban hayatı ürünlerine olan arz ve talebin irdelenmesi

15.8 2020’ye kadar kara ve su ekosistemlerindeki istilacı yabancı türlerin etkilerinin azaltılması için tedbirlerin alınması ve öncelikli türlerin kontrol altına alınması ve yok edilmesi

15.9 2020’ye kadar ekosistemlerin ve biyolojik çeşitlilik değerlerinin ulusal ve yerel planlara, kalkınma süreçlerine ve yoksulluk azaltma stratejilerine ve hesaplarına dâhil edilmesi

15.a Biyolojik çeşitlilik ve ekosistemlerin korunması ve sürdürülebilir kullanılması için her türlü kaynaktan gelen mali imkânların kaydadeğer miktarda artırılması ve seferber edilmesi

15.b Sürdürülebilir orman yönetiminin finansmanı için her düzeyden gelen kaynakların seferber edilmesi ve gelişmekte olan ülkelere, sürdürülebilir orman yönetiminin, koruma ve ormanlaştırmayı da içerecek şekilde, geliştirilmesi için yeterli teşviklerin sağlanması

15.c Sürdürülebilir geçim kaynakları fırsatlarını takip edebilmeleri için yerel halkların kapasitelerini artırmayı da içerecek şekilde, korunan türlerin kaçak avlanılması ve kaçırılmasıyla mücadele etmek için olan çabalara küresel desteğin geliştirilmesi

*Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/karasal-ekosistemleri-korumak-yenilemek-ve-surdurulebilir-kullanimini-tesvik-etmek/ adresinden alıntılanmıştır. 


Sürdürülebilir kalkınma için barışçıl ve kapsayıcı toplumları yaygınlaştırmak, herkesin adalete erişimini sağlamak, her seviyede etkili, hesap verebilir ve kapsayıcı kurumları inşa etmek

16.1 Her yerde her türlü şiddetin ve şiddet sebepli ölüm oranlarının kaydadeğer miktarda azaltılması

16.2 Çocuklara karşı her türlü tacizin, istismarın, kaçırılmanın ve her türlü şiddetin ve işkencenin bitirilmesi

16.3 Ulusal ve uluslararası düzeylerde hukukun üstünlüğünün yaygınlaştırılması ve herkes için adalete eşit erişimin sağlanması

16.4 2030’a kadar yasadışı finansal akışların kaydadeğer miktarda azaltılması, çalınmış mülklerin kurtarılması ve iade edilmesinin sağlanması ve her türlü organize suçla mücadele edilmesi

16.5 Her türlü yolsuzluk ve rüşvetin ciddi miktarda azaltılması

16.6 Her düzeyde, etkili, hesap verebilir ve şeffaf kurumların geliştirilmesi

16.7 Her düzeyde, hassas, kapsayıcı, katılımcı ve temsiliyetçi karar almanın temin edilmesi

16.8 Küresel yönetişim kurumlarında gelişmekte olan ülkelerin katılımının genişletilmesi ve kuvvetlendirilmesi

16.9 2030’a kadar, herkese, doğum kayıtları da dahil olmak üzere yasal kimliklerin sağlanması

16.10 Ulusal yasalar ve uluslararası anlaşmalar doğrultusunda kamunun bilgiye erişiminin sağlanması ve özgürlüklerin korunması

16.a Terör ve suçla mücadele etmek ve şiddeti engellemek için, özellikle gelişmekte olan ülkelerde, her düzeyde kapasite artırma amacıyla, uluslararası işbirliği yolunu da içerecek şekilde, ilgili ulusal kurumların kuvvetlendirilmesi

16.b Sürdürülebilir kalkınma için ayrımcı olmayan yasa ve politikaların yaygınlaştırılması ve uygulanmasının sağlanması
 
*Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/herkesin-adalete-erisimini-saglamak-ve-her-seviyede-etkili-hesap-verebilir-ve-kapsayici-kurumlar-kurulmasi/ adresinden alıntılanmıştır. 


Uygulama araçlarını güçlendirmek ve sürdürülebilir kalkınma için küresel işbirliğine canlılık kazandırmak 

17.1 Yurt içi vergi ve diğer gelir tahsilat toplama kapasitesini geliştirmek için, gelişmekte olan ülkelere uluslararası destek yolunu da içerecek şekilde, yurtiçi kaynak seferberliğinin kuvvetlendirilmesi

17.2 En az gelişmiş ülkelere %0.15-0.20’si ayrılacak şekilde milli gelirin %0.7’sinin RKY olarak sağlanmasını da içermek üzere gelişmiş ülkelerin RKY taahhütlerini tamamen uygulaması

17.3 Farklı kaynaklardan gelişmekte olan ülkelere ilave mali kaynakların seferber edilmesi

17.4 Uygun olduğu şekilde, borç finansmanı, borç yardımı ve borcun yeniden yapılandırmasını teşvik etmeyi hedefleyen eşgüdümlü politikalar yoluyla, uzun-vadeli borç sürdürülebilirliğine erişmek için gelişmekte olan ülkelere yardım edilmesi ve borç yükünü azaltmak için aşırı borçlanmış yoksul ülkelerin dış borçlarının üzerine gidilmesi

17.5 EAGÜ’ler için yatırım destek rejimlerinin benimsenmesi ve uygulanması

17.6 Kuzey-Güney, Güney-Güney ve üçgen bölgesel ve uluslararası işbirliğinin ve bilim, teknoloji ve yenilikçiliğe erişimin geliştirilmesi ve özellikle BM seviyesinde var olan mekanizmalar arasında geliştirilmiş işbirliği ve anlaşıldığı takdirde küresel bir teknoloji kolaylaştırıcı mekanizmasını da içermek üzere, taraflarca anlaşılmış koşullarda bilgi paylaşımının geliştirilmesi

17.7 Karşılıklı anlaşıldığı takdirde, ayrıcalıklı ve öncelikli koşulları da bulunduracak şekilde, avantajlı şartlarla çevreye duyarlı teknolojilerin gelişmekte olan ülkelere transferi, geliştirilmesi, yayılması ve yaygınlaştırılmasının teşvik edilmesi

17.8 2017’ye kadar EAGÜ’ler için, Teknoloji Bankası ve BTY (Bilim, Teknoloji ve Yenilikçilik) kapasite geliştirme mekanizmalarının tamamen çalışır hale getirilmesi ve özellikle BİT olmak üzere kolaylaştırıcı teknolojilerin kullanımının geliştirilmesi

17.9 Tüm sürdürülebilir kalkınma hedeflerini uygulanabilmesini sağlayacak ulusal planları desteklemek maksadıyla, gelişmekte olan ülkelerde etkili ve hedeflenen kapasite geliştirmenin uygulanabilmesi için, Kuzey-Güney, Güney-Güney ve üçgen işbirliği aracılığını da içererek uluslararası desteğin geliştirilmesi

17.10 Doha Kalkınma Gündemi’nin müzakerelerinin sonucunu da içerecek şekilde DTÖ’nün altında evrensel, kural temelli, ayrımcılık içermeyen ve hakkaniyetli bir çoktaraflı ticaret sisteminin geliştirilmesi

17.11 Gelişmekte olan ülkelerin ihracatlarının, özellikle 2020’ye kadar küresel ihracatta EAGÜ’lerin payını iki katına çıkarma anlayışına sahip bir şekilde, kaydadeğer miktarda artırılması

17.12 DTÖ kararlarıyla uyumlu olarak, menşei kurallarının EAGÜ’lerden yapılan ithalatların şeffaflığına ve basitliğine uyarlanabilir olmasının sağlanması yolunu da içerecek şekilde, EAGÜ’ler için gümrüksüz ve kotasız pazar erişiminin kalıcı hale getirilmesi ve pazara erişiminin kolaylaştırılmasına katkı sağlanması

17.13 Politika işbirliği ve uyumu aracılığını da içerecek şekilde küresel makroekonomik istikrarın geliştirilmesi

17.14 Sürdürülebilir kalkınma için politika uyumunun geliştirilmesi

17.15 Yoksulluğun yok edilmesi ve sürdürülebilir kalkınma politikalarının saptanması ve uygulanması için her ülkenin politik alanına ve liderliğine saygı duyulması

17.16 Tüm ülkelerde, özellikle gelişmekte olan ülkelerde, sürdürülebilir kalkınma hedeflerinin başarıya ulaşmasını desteklemek maksadıyla bilgi, uzmanlık, teknoloji ve finansal kaynakları paylaşan ve seferber eden çok paydaşlı ortaklıklar tarafından tamamlanan sürdürülebilir kalkınma küresel ortaklıklarının iyileştirilmesi

17.17 Etkili kamu, kamu-özel ve sivil toplum ortaklıklarının, ortaklıkların kaynak stratejileri ve tecrübelerinin üzerine kurgulanarak teşvik edilmesi ve yaygınlaştırılması

17.18 2020’ye kadar, ulusal kapsamda cinsiyet, yaş, etnik köken, göçmenlik durumu, engel, coğrafi konum ve diğer karakteristiklerce ayrıştırılmış yüksek kaliteli, zamanlı ve güvenilir verinin elde edilebilirliğini kaydadeğer miktarda artırmak için, en az gelişmiş ülkeleri ve gelişmekte olan küçük ada devletleri de dâhil olmak üzere gelişmekte olan ülkelere verilen kapasite geliştirme desteğinin artırılması

17.19 2030’a kadar, GSYH’yı tamamlayan sürdürülebilir kalkınma süreçlerinin ölçümünü geliştirmek için hali hazırda var olan girişimlerin üzerine ekleme yapılması ve gelişmekte olan ülkelerin istatistiksel kapasite geliştirmesinin desteklenmesi

*Bu metin http://www.surdurulebilirkalkinma.gov.tr/hedefler/uygulama-araclarini-kuvvetlendirmek-ve-surdurulebilir-kalkinma-icin-kuresel-isbirligine-canlilik-kazandirmak/ adresinden alıntılanmıştır.