Bugün UNESCO, Uluslararası Küçük Ada Gelişmekte Olan Devletler Günü'nün (SIDS) ilk kutlamasını gerçekleştirerek, deniz seviyesinin yükselmesi, şiddetini artıran fırtınalar ve bu krizlere katkılarından tamamen orantısız ekonomik şoklarla karşı karşıya olan ülkelere küresel kamuoyunun dikkatini yöneltiyor.
UNESCO, en çok ihtiyaç duyan toplulukların yanında durarak köylerde, sınıflarda ve kıyı şeridinde hissedilecek somut bir değişim sağlamaya kararlıdır. Bu devletlerin halkları için bu, ertelenemeyen bir taahhüttür.
Gelişmekte Olan Küçük Ada Devletleri, gezegenin en olağanüstü doğal ve kültürel zenginliklerini koruyan ve gözeten 70 milyondan fazla insana ev sahipliği yapmaktadır. Bu zenginlikler arasında dünya denizlerinin %30'u, 38 Dünya Mirası alanı ve 25 Biyosfer Rezervi bulunmaktadır.
Ancak bu adalar yalnızca kırılganlık açısından değerlendirilmemelidir. Nesiller boyunca ada toplulukları, artan çevresel, ekonomik ve sosyal şoklarla boğuşan dünya için doğrudan anlam taşıyan yaşam, gözlem ve uyum biçimleri geliştirmiştir.
UNESCO ve Gelişmekte Olan Küçük Ada Devletleri'nin birlikte inşa ettikleri şey, bilgi ve eylemin bir araya geldiğinde nelerin mümkün hale geldiğinin hikâyesini anlatıyor. Saint Kitts ve Nevis'teki bir öğretmen, Tanzanya'daki bir meslektaşından öğreniyor. Pasifik'teki bir kadın bilim insanı, topluluğunun kıyısında yaşadığı okyanusun yönetişimini şekillendiriyor. Seyşeller'deki bir topluluk, vatandaş bilimi yoluyla tatlı suyu izliyor. Genç bir Fijili, topluluğunda tsunami tahliye tatbikatlarına öncülük ediyor. Yeşil Burun Adaları'nda bir çocuk, ana dilinde öğrenmenin keyfini keşfediyor. Karayipler'de 2.000'den fazla genç, kültürel miraslarını becerilere ve geçim kaynaklarına dönüştürüyor. Jamaika ve Küba'daki gazeteciler, bir kasırganın ardından gerçekleri doğrulamak ve topluluklarını bilgilendirmek için donanımlı hâle geldi.
Bunlar münferit projeler değildir; UNESCO'nun 2023-2029 Gelişmekte Olan Küçük Ada Devletleri Operasyonel Stratejisi'ne dayanan ve ada topluluklarının dayanıklılığını güçlendirmeyi hedefleyen bilinçli bir çabanın parçasıdır.
Bu günde UNESCO, basit bir kararlılığını bir kez daha dile getiriyor: ada halklarının yanında durmak, onların deneyiminden öğrenmek ve tutarlılık, kararlılık ve dayanışmayla onlarla birlikte yürümek.
Bu metin https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000398022?posInSet=1&queryId=N-48a11893-f277-4c03-8ed8-30f251803094 adresinden alıntılanarak Türkçeleştirilmiştir.
Weaving in Tanna island, Vanuatu © UNESCO/ Denisa Vilkus